#Bouwsector

Meer aandacht voor veiligheid in het onderwijs

Bij de start van de Taskforce Veiligheid & Arbeidsomstandigheden hebben we een lijst met onderwerpen opgesteld om aan te werken. Eén van die onderwerpen is veiligheid in het bouwonderwijs. Dat is een heel belangrijk thema. De manier waarop jonge mensen die instromen in de bouw zijn opgeleid, is bepalend voor hun handelen in de praktijk. We lopen als sector achter de feiten aan als deze jonge instromers pas op de bouwplaats ondervinden hoe belangrijk veiligheid eigenlijk is.

Ik vraag het altijd aan stagiairs, ongeacht hun opleidingsniveau: wat wordt er op jouw opleiding gedaan aan veiligheid? Hun eerste reactie is een vragende blik. Veel verder dan ‘ja, we doen VCA’ gaat het vervolgens niet. Keer op keer blijkt dat veiligheid geen of een te beperkt onderwerp is in het projectonderwijs. Praktisch voorbeeld: er wordt niet of nauwelijks gekeken of een steiger nodig is, wat voor soort steiger nodig is, en hoe deze geplaatst kan worden.

Dat is zonde: juist bij projectonderwijs zitten jongeren niet in de boeken, maar zijn ze samen aan het bouwen aan iets concreets. Als je veiligheid dan niet meeneemt als onderwerp – ‘want we hebben VCA toch al, dus daar hoeven we niet meer over na te denken’ – dan mis je de koppeling. Want het gaat bij VCA niet over veiligheid in praktijk: over het creëren van een veilige omgeving. Maar daar gaat het uiteindelijk over: hoe kan je zorgen voor een veilige omgeving? Welke afspraken moet je daarvoor maken? Als ik het gebouw eenmaal heb gemaakt, kan ik het dan ook veilig onderhouden of demonteren? En als je weet dat de veilige afstand bij binnenstedelijk bouwen een belangrijk onderwerp is (denk aan de dit jaar ingevoerde Landelijke Richtlijn Bouw- en Sloopveiligheid) en je bent met een project binnenstedelijk bezig, neem dat dan gelijk mee. Wat voor consequenties heeft een dergelijke richtlijn, om het gebouw überhaupt te kunnen maken?

Op BOL-niveau en bij de samenwerkingsverbanden – het mbo onderwijs – is men veel bezig met VCA. Dat is heel goed, maar ook daar is veilig werken geen wezenlijk onderdeel van het werk. Wordt er niet stilgestaan bij de vragen: ik ga deze taak doen, kan ik het wel doen? Zijn mijn instructies duidelijk?

Daarom is het mooi dat er gewerkt wordt aan een nieuwe mbo-module die vanaf 2019-2020 onderdeel wordt van de bouwopleiding bij ROC’s. Dit zal náást VCA bestaan en gaat in op vragen als: hoe veilig werk ik? Welke top 5 risico’s zijn er in de bouw en hoe ga ik daar mee om? Hoe herken ik een onveilige situatie? En hoe kan ik mijn collega’s aanspreken op een onveilige situatie?

Op het hbo en de TU’s is men zover nog niet, maar ook daar is beweging. En dat is goed nieuws. Als medewerkers in de bouw dit al in het onderwijs meekrijgen, denken ze op het moment dat ze in de bouw komen daar vanuit zichzelf meer over na. We zijn nu mensen die al 20 of 30 jaar in de bouw werken aan het bewegen om bewuster te zijn van veiligheid. Om die helm op te doen. Om een LMRA uit te voeren. ‘Een wat? Och ja, komt wel goed.’ Dat blijkt best wel lastig. De jongeren die straks op de bouw komen, checken zélf eerst of het allemaal wel goed georganiseerd is. Daar willen we heen.

Peter Koenders is directeur van Koenders Totaalbouw en voorzitter van de Taskforce Veiligheid & Arbeidsomstandigheden van Bouwend Nederland. De ambitie: nul doden in de bouw.

Discussie zien we graag op Aannemervak, maar wel met respect voor elkaar. Wij vragen daarom om onder volledige naam te reageren. Lees onze andere regels voor discussie hier. Met het plaatsen van een reactie verklaart u zich akkoord met deze regels.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Schrijf je in voor de nieuwsbrief

Met deze wekelijkse nieuwsbrief blijf je op de hoogte van de laatste ontwikkelingen in de bouw.