Aannemer 3 – 2022 – pag. 35

van het verlengen van de maximale dilatatieafstanden door
het gebruik van metselwerkwapening aangegeven. In deze
aanbeveling staat het volgende vermeld: ‘De maximale dila-
tatieafstanden Lr in wanden zonder openingen, van metsel-
werk van betonsteen met een steen- of blokhoogte van
maximaal 250 mm, kunnen bij uitvoering als zogenaamd
‘volledig gewapend’ metselwerk, met vijftig procent worden
verhoogd. In volledig gewapend metselwerk moet lintvoeg-
wapening voor betonsteen om de maximaal 400 mm wor-
den toegepast.’ In NEN-EN 1996-1-1 zijn voor het toepassen
van dit soort metselwerkwapening eisen vastgelegd, zoals
bijvoorbeeld een minimum wapeningspercentage van 0,003
procent van de bruto oppervlakte van de doorsnede van de
wand als deze wapening is aangebracht om scheurvorming
te beperken en 0,005 procent als deze wapening is aange-
bracht om de sterkte in het vlak van de wand te verbeteren.

Kalkzandstenen gevelmetselwerk
Kalkzandsteen is een minder vaak gebruikt materiaal in de
buitengevel, maar wordt af en toe toegepast in gevelmetsel-
werk. Ook worden kalkzandstenen gevelstenen regelmatig
verwisseld met betonstenen, maar het betreft toch echt een
ander materiaal met ander materiaalgedrag. De in Neder-
land geproduceerde kalkzandsteen metselstenen zijn
bedoeld als binnenmuurstenen. De kalkzandstenen die tot
de jaren negentig werden toegepast in de gevels, worden in
Nederland niet meer geproduceerd. Bij gebruik in een gevel
dienen ze wel voor deze toepassing geschikt te zijn, waarbij
ze onder andere moeten voldoen aan de eisen voor vorst-
dooibestandheid. Als dit soort gevelstenen toch nodig zijn,
bijvoorbeeld bij een uitbreiding van een bestaande kalk-
zandstenen gevel, dan kunnen deze met de juiste kwaliteit
geïmporteerd worden uit Duitsland.

Maximale dilatatieafstanden kalkzandstenen
gevelmetselwerk
In de nationale bijlage van de NEN-EN 1996-2 staat het vol-
gende met betrekking tot kalkzandstenen metselwerk: ‘De
aanbevolen maximale waarde van lm voor kalkzandsteen
metselwerk is 9 meter. Daarnaast moeten dilatatievoegen
worden aangebracht bij sparingen en nabij hoeken van het
metselwerk.’

In bijlage A ‘Vuistregels voor dilatatieafstanden’ van CUR-
aanbeveling 82 zijn de dilatatieafstanden vermeld die door
de diverse producenten worden gehanteerd. Onder A3:
‘Vuistregels voor dilatatieafstanden in wanden en gevels
van kalkzandsteen metselwerk’ wordt onderscheid gemaakt
tussen de verschillende belemmeringen aan randen van de
betreffende wand. In de gevel geldt dat de bovenzijde en
zijkanten altijd onbelemmerd uitgevoerd dienen te worden.

Er kan enkel verschil gemaakt worden in gefundeerde of
niet-gefundeerde wanden. Als de gevel op de fundering
staat is het een gefundeerde wand; als de gevel op een
geveldrager of vloer staat die door kan buigen, dan is het
een niet-gefundeerde wand. De maximale ongedilateerde
wandlengte in niet-dragende ongefundeerde wanden is
terug te vinden in tabel A5: ‘bij wanden ≤ 200 mm dik geldt
1,6 x h’. De maximale ongedilateerde wandlengte in niet-
dragende gefundeerde wanden staat vermeld in tabel A6:
‘bij wanden ≤ 200 mm dik geldt 3,2 x h’. De overige opties
van tabel A6 zijn verder niet opgenomen in dit artikel, aan-
gezien de zijkanten van deze wanden niet belemmerd
mogen worden. In deze tabellen is verder de dikte van de
wand een belangrijke factor en mag de wand niet hoger zijn
dan 3 meter. De restrictie die in de Eurocode genoemd
wordt van maximaal 9 meter voor de wandlengte, blijft altijd
de bovengrens.

Bij betonstenen en
kalkzandstenen
gevels mag, in
tegenstelling tot
gevels gemaakt van
bakstenen, in het
buitenspouwblad
een koude
dilatatievoeg
toegepast worden.

35nr. 3 – Mei 2022 Aannemer

32-33-34-35_vekemans.indd 35 25-04-2022 12:12

Schrijf je in voor de nieuwsbrief

Met deze wekelijkse nieuwsbrief blijf je op de hoogte van de laatste ontwikkelingen in de bouw.