Aannemer 4 – 2022 – pag. 17

bij een relatief droge cementgebonden dekvloer met nog
voldoende vochtbufferend vermogen.

Ontstaan van blazen
Het ontstaan van met vocht gevulde blazen met een grootte
tot een euromunt, is primair het gevolg van osmose. Dit is
mede het resultaat van het streven van de natuur naar
evenwicht door concentratie- of dampdrukverschil te veref-
fenen. Het gevolg daarvan is bijvoorbeeld dat ijs de neiging
heeft te groeien (dampdruk boven ijs lager) of een zoutop-
lossing wordt verdund doordat waterdamp wordt getrans-
porteerd van hoge naar lage druk. Voor osmoseblazen is
echter meer nodig: een zogenoemd semipermeabel mem-
braan naast stoffen die in water oplosbaar zijn als drijvende
kracht. Het membraan zorgt ervoor dat waterdamp wel,
maar water in vloeibare vorm niet door deze laag kan.
Het semipermeabel membraan verklaart de vochtophoping
in de blaas, terwijl de dekvloer eronder niet bijzonder nat is.
De blaas ontstaat tussen de primerlaag en gietvloer, zodat
de primerlaag als membraan werkt. Zodra deze beschadigd
raakt door groeien van de blaas, trekt het vocht in de vloer.
Wat resulteert is een blaas zonder vocht.

Bron van vocht
Osmose kan al ontstaan bij een zeer lage vochtigheid in de
dekvloer of beter vloer. Uiteraard neemt de kans op osmose
toe bij toenemende vochtigheid. Vandaar dat de schade zich
als eerste openbaart daar waar sprake is van een lekkage.
In dit geval bleek bijvoorbeeld dat de gevelaansluiting van
de pui niet optimaal was. De dekvloer had daar een wat ver-
hoogd vochtgehalte, maar was zeker niet nat te noemen.
Er was geen lekkage in de vloerverwarming, zodat die als
bron van vocht werd uitgesloten.
Tussen de betonvloer en dekvloer ontbreekt een dampdich-
te scheidingslaag. Daarmee is een zeker risico genomen bij
het enkel beoordelen van de vochtigheid van de dekvloer.
Een droge dekvloer hoeft immers niet droog te blijven. De
betonvloer van 200 mm dik zal in de fase na oplevering nog
veel vocht bevatten dat als damp verplaatst kan worden.
De betonvloer en dekvloer zijn in bepaalde perioden van
het jaar warmer dan de binnenruimte. Dit door de thermi-
sche isolatie aan de onderzijde van de betonvloer en de
vloerverwarming in de dekvloer. De richting van de damp-
stroom is dan gericht naar de binnenruimte. Gewoonlijk
wordt gedacht dat de dampstroom in een woning altijd is
gericht van binnen naar buiten. Bij vloerverwarming kan dit
dus heel anders zijn. De focus op enkel het vochtgehalte
van de dekvloer voorafgaand aan het aanbrengen van een
sterk dampdichte afwerking, is te kort door de bocht. Er
moet ook worden gekeken naar wat er later kan gebeuren.
Echter, als dit fenomeen van herverdelen van vocht hier de

oorzaak zou zijn van de blazen, zouden deze op meer plaat-
sen zijn te verwachten. Dat was niet het geval.
Let wel, de hoeveelheid vocht is dus niet de primaire oor-
zaak van osmose. Meer het feit dat er sprake is van een drij-
vende kracht en semipermeabel membraan in de vorm van
een primerlaag.

Herstel
Het advies is om alvorens tot herstel over te gaan nog een
stookseizoen te wachten om te kijken of de blazen toene-
men. Natuurlijk in combinatie met het verbeteren van de
gevelaansluiting. Blijft de situatie zoals deze is, dan kunnen
de blazen lokaal worden opengeschuurd of -gesneden en
gedicht met een epoxy. Omdat plaatselijk overlagen van een
kunstharsgebonden gietvloer altijd zichtbaar is, moet ver-
volgens over het gehele vloeroppervlak een nieuwe, dunne-
re gietvloer aangebracht worden.

Osmose is het streven van de natuur naar evenwicht door concentratie- of dampdrukverschil te
vereffenen. Het gevolg daarvan is bijvoorbeeld dat een zoutoplossing wordt verdund doordat
waterdamp wordt getransporteerd van hoge naar lage druk.

De beton- en dekvloer zijn in bepaalde perioden van het jaar warmer dan de binnenruimte. Dit
door de thermische isolatie aan de onderzijde van de betonvloer en de vloerverwarming in de
dekvloer. De richting van de dampstroom is dan gericht naar de binnenruimte. De hoeveelheid
vocht is niet de primaire oorzaak van osmose. Meer het feit dat er sprake is van een drijvende
kracht en semipermeabel membraan in de vorm van een primerlaag.

17nr. 4 – Juni 2022 Aannemer

16-17_bouwschade.indd 17 13-06-2022 12:27

Schrijf je in voor de nieuwsbrief

Met deze wekelijkse nieuwsbrief blijf je op de hoogte van de laatste ontwikkelingen in de bouw.