De Nederlandse Arbeidsinspectie intensiveert de handhaving op fysieke belasting in de bouw en infra. Het lopende inspectieproject Fysieke belasting in de bouw 2024–2026 wordt uitgebreid naar meerdere beroepsgroepen. Inspecteurs controleren landelijk of werkgevers voldoende maatregelen nemen om lichamelijke overbelasting te voorkomen.
Sinds 2025 worden al stratenmakers, stukadoors en zandcementdekvloerleggers gecontroleerd. Vanaf 26 januari 2026 komen daar nieuwe beroepen bij, waaronder blokkenstellers (ruwbouw en afbouw), plafond- en wandplatenstellers en vaklieden die kozijnen en deuren stellen. Per 1 mei 2026 volgt een tweede uitbreidingsronde met betonstaalvlechters, glaszetters, metselaars, monteurs van metalen dak- en gevelelementen en dakdekkers voor platte daken.
De controles vinden plaats op bouwplaatsen in heel Nederland en lopen door tot eind 2026.
Waarom deze uitbreiding?
Volgens de Arbeidsinspectie is uitval door fysieke belasting een van de grootste risico’s in de bouwsector. Werkzaamheden zoals tillen, duwen, trekken en werken zonder hulpmiddelen leiden nog steeds tot slijtage, langdurige uitval en soms blijvende gezondheidsschade.
Waar aanvankelijk per beroepsgroep werd geïnspecteerd, kiest de Arbeidsinspectie nu bewust voor controles van meerdere beroepen tegelijk tijdens één bouwplaatsbezoek. Dat is efficiënter en moet de naleving van de arboverplichtingen verbeteren.
Handhaving en verantwoordelijkheden
De handhaving volgt de bestaande regels uit de Arbowet en de Beleidsregel boeteoplegging arbeidsomstandighedenwetgeving (voetnoot 113). Bij direct gevaar kan het werk worden stilgelegd (artikel 28). Bij overtredingen kan een boeterapport volgen.
Niet alleen aannemers, maar ook opdrachtgevers worden aangesproken op hun vergewisplicht. Daarnaast kijkt de Arbeidsinspectie nadrukkelijk naar de rol van veiligheids- en gezondheidscoördinatoren in de ontwerp- en uitvoeringsfase.
Verplichtingen voor werkgevers
Werkgevers moeten fysieke belasting zoveel mogelijk voorkomen en maatregelen nemen volgens de arbeidshygiënische strategie:
- Werk anders organiseren of materialen aanpassen.
- Machines inzetten voor tillen, duwen en trekken.
- Hulpmiddelen gebruiken, zoals tilhulpen of hefwagens.
Pas daarna mag worden gekeken naar wat werknemers handmatig doen.
Hulpmiddelen vanuit de sector
Voor bedrijven zijn ondersteunende middelen beschikbaar, zoals de Toolbox Lichamelijke belasting van Volandis en het A-blad lichamelijke belasting, waarin sectorafspraken zijn vastgelegd voor het beperken van zwaar werk op bouwplaatsen. Deze documenten helpen bedrijven om risico’s in kaart te brengen en gericht maatregelen te nemen.
Beste redactie,
fantastisch dat jullie dit belangrijke thema nogmaals onder de aandacht brengen.
De lichte en toch ijzersterke vloeropvulling van Cemwood en de ergonomische vloerverwarmingspanelen van mosatherm spelen op deze problematiek al sinds jaren in.
Het is een jammer dat de bedrijven over een te kort aan werkmensen klagen en toch niet de modernste middelen ter beschikking stellen om de job aantrekkelijk te maken.
Verder kunnen wij nog de Granubot aanhalen, die de nivelleringswerken bedeudend versnelt en rug- en knievriendelijk maakt.
Bedankt om dit in de toekomst nog vaker in de schijnwerper te stellen.
Energieke groeten,
Sylvia Nijs
CCO ingedicon BV