Nieuwe dakramen gemaakt van 100 jaar oud sloophout worden momenteel toegepast bij een renovatieproject in Eindhoven. Fabrikant Velux produceert de ramen van vurenhout dat A. van Liempd Sloopbedrijven heeft gewonnen uit woningen in Rotterdam uit 1910.
Voor aannemer Montfort Bouw en dakdekker Meulendijks Dakwerken, die in opdracht van woningcorporatie Woonbedrij aan het werk zijn op het project Tivoli in Eindhoven, is er geen verschil. De ramen worden geplaatst als elk ander Velux dakraam. Maar bijzonder zijn ze wel degelijk: dit zijn de eerste 90 dakramen gemaakt van sloophout, of ‘reclaimed’ hout zoals A. van Liempd en Velux dat noemen.
“Slopen is het delven van nieuwe grondstoffen”, stelt directeur Arie van Liempd bij de officiële presentatie van het dakraam op het terrein van het bedrijf uit Sint-Oedenrode. “Dat doen we al 30 jaar. Bij elke project maken we een inventarisatie van de materialen die we hoogwaardig kunnen hergebruiken. Vijf, zes jaar geleden hebben we al een prototype dakraam gemaakt, gemaakt van hout uit sloopprojecten. Om te laten zien dat het kan.”
Van Liempd sloopt op jaarbasis zo’n 500 woningen. Elke woning bevat ongeveer een kub hout, veelal verwerkt in de dak- en vloerconstructie. “Onze mensen zijn getraind om die balken er heel uit te halen. Ze kunnen nagenoeg allemaal worden hergebruikt.”
Samenwerking
Het project van Woonbedrijf Eindhoven is de start van een samenwerking tussen sloper en fabrikant; aanvragen voor volgende projecten van 40 en 100 woningen liggen er al. Het gebruik van reclaimed hout past in de filosofie van circulair bouwen. De overheid voert beleid op dat gebied, de woningcorporatie dus ook. Fabrikanten van bouwmaterialen springen hierop in en zoeken naar mogelijkheden om bij te dragen aan deze ontwikkeling. “Circulair bouwen kan geen enkele partij alleen. Wat mij betreft gaat deze productinnovatie echt over samenwerken”, zegt Ronald Bal, Business Process Manager bij Velux, tijdens de presentatie.
Tekst loopt door onder foto’s
Houtkwaliteit
De vuren balken zijn vrijgemaakt van spijkers en op specificaties van Velux op maat gezaagd, zodat deze er nieuwe dakramen van kon produceren. Met Velux zijn veel gesprekken gevoerd over het hergebruik. “De houtexperts van Velux in Denemarken zeiden dat ze hout van deze kwaliteit al zeker 20 jaar niet meer handen hebben gehad. Dus die divisie was snel om”, zegt Barthel van Dinther, commercieel manager bij A. van Liempd Sloopbedrijven. “Dat oude hout blijkt heel goed. We zien iets vergelijkbaars met binnendeuren van merbau die we uit projecten halen: ook dat is een kwaliteit die vandaag de dag niet te krijgen is. Echt ander hout dan hout uit productiebossen.”
De dakramen zijn geproduceerd in Denemarken en door FSC gecertificeerd als 100% Recycled. Er zit volgens Bal geen verschil in de eigenschappen, kwaliteit of duurzaamheid van dit tuimelvenster in vergelijking met een standaard tuimelvenster. Met dat verschil dat er 30% nieuwe grondstoffen wordt bespaard.
Oorsprong te traceren
De dakramen van reclaimed hout zijn voorzien van productiecode waarmee de oorsprong van het hout kan worden getraceerd. In dit geval hout uit de Staringbuurt in de Rotterdamse wijk Spangen, gebouwd in 1910.
Wat er over pakweg 50 jaar met deze dakramen gebeurt, dat weet Bal nog niet. “Dit is een eerste stap in circulair bouwen. Ik heb geen idee over de mogelijkheden die er dan zijn.”
Paul Terwisscha van Scheltinga, directeur Vastgoed van Woonbedrijf in Eindhoven: “We zijn pas net begonnen met materialenpaspoorten en kringlopen sluiten. Ik heb er alle vertrouwen dat over 50 jaar de doorontwikkeling heeft plaatsgevonden en zo’n raam volledig uit elkaar kan worden gehaald.”
Als opdrachtgever wil hij tot besluit nog graag een punt maken: “Het feit dat we opnieuw BTW moeten rekenen over een reclaimed product vind ik raar. Ik zou het enorm goed vinden als de politiek hier werk van maakt en over circulaire goederen geen BTW meer rekent. Over arbeid: prima. Maar over de producten vind ik dat vreemd.”
Website voor gebruikte bouwmaterialen
Een deel van de bouwmaterialen – 35 procent – die A. van Liempd Sloopwerken uit projecten herwint, wordt rechtstreeks ingebracht in nieuwe projecten. De overige 65 procent wordt verkocht aan particulieren en bedrijven via Gebruikte Bouwmaterialen, waarvoor het bedrijf een aparte bv heeft opgezet. Via de website kunnen de spullen worden bekeken en worden aangekocht. Ook kunnen gebruikte bouwmaterialen worden bekeken en opgehaald op het bedrijf zelf. Veel regionale aannemers, klussers en doe-het-zelvers maken gebruik van de herwonnen materialen.
