Voor veel mensen in de bouw is buiten werken vanzelfsprekend. Of het nu op een steiger is, langs de weg of op een bouwplaats: het werk speelt zich grotendeels buiten af. Dat brengt vrijheid en afwisseling, maar ook risico’s. Zeker als het gaat om blootstelling aan de zon. Het Nationaal Huidfonds vraagt hier aandacht voor tijdens de Internationale Huidkankermaand in mei, met de campagne: ‘En dan ineens heb je huidkanker…’.
Die boodschap is urgenter dan ooit. Afgelopen jaar kregen ruim 81.000 mensen in Nederland de diagnose huidkanker. Dat is elke zeven minuten een diagnose. En ieder jaar overlijden 1.000 mensen aan de ziekte. Huidkanker heeft een grote impact, door zware behandelingen en blijvende littekens, vaak op zichtbare plekken zoals het gezicht.
Voor buitenwerkers, zoals in de bouw en infra, is het risico extra groot. Door langdurige blootstelling aan UV-straling hebben buitenwerkers tot drie keer meer kans op huidkanker. Toch is zonbescherming op de werkvloer nog lang niet vanzelfsprekend.
“Had ik het toen maar geweten”
Het verhaal van Marcel laat zien hoe groot de impact kan zijn. Jarenlang werkte hij buiten, vijf dagen per week. “Dat hoorde gewoon bij het werk”, vertelt hij. “En het had ook mooie kanten: de vrijheid, verschillende locaties door het land, geen dag die hetzelfde was.”
Maar al die jaren betekenden ook: veel zon op zijn huid. Bescherming was nauwelijks een onderwerp. “Je kleedde je op regen en kou, niet op zonkracht. Was het warm, dan ging er kleding uit. En als je verbrand was, hoorde dat er bij.”
Het besef van de risico’s van UV-straling van de zon ontbrak. Totdat Marcel jaren later een klein rood plekje op zijn borst ontdekte. Slechts drie millimeter groot. Hij liet het weghalen en dacht er verder niet over na. Tot hij na zijn vakantie werd gebeld door de huisarts: het was een melanoom.
Van klein plekje naar ingrijpend traject
Wat volgde was een medisch traject dat zijn leven ingrijpend veranderde. Het kleine plekje bleek aanleiding voor een operatie waarbij acht centimeter huid werd verwijderd, samen met een lymfeklier. Aanvankelijk leek het goed nieuws: geen verdere uitzaaiingen.
Maar een jaar later voelde Marcel opnieuw een bultje. “Een erwtje”, noemt hij het. Ook dit bleek huidkanker, maar dit keer met uitzaaiingen in zijn oksel en lymfeklieren. Er volgde opnieuw een zware operatie waarbij negentien lymfeklieren werden verwijderd.
Daar bleef het niet bij. Enkele maanden later werden uitzaaiingen ontdekt in zijn longen, nieren en op andere plekken in zijn lichaam.”Toen stortte mijn wereld in.”
Leven met gevolgen
De behandelingen die volgden waren zwaar. Marcel kreeg immuuntherapie, maar moest tussentijds worden opgenomen door complicaties. De impact was groot, niet alleen fysiek, maar ook mentaal en op zijn omgeving. “Het heeft zoveel gedaan met mij, ik heb letterlijk de dood in de ogen gekeken. Je beleeft het hele traject samen met je gezin, je familie. En ondertussen gaat het gewone leven door.”
Gelukkig sloeg de behandeling aan en zijn sommige tumoren geslonken of verdwenen, maar Marcel leeft met de realiteit dat hij ongeneeslijk ziek is. Elke drie maanden wordt hij gecontroleerd om te zien of de ziekte stabiel blijft.
Bewustwording op de bouwplaats
Marcel wil vooral één ding: bewustwording creëren. “Had ik het toen maar geweten”, zegt hij. “Dan had ik het anders gedaan.”
Waar zonbescherming vroeger nauwelijks aandacht kreeg onder buitenwerkers, zet hij zich daar nu actief voor in. In zijn huidige rol als regiomanager informeert hij collega’s en werkt hij samen met zijn werkgever aan beleid. Er is voorlichting, er zijn beschermingsmiddelen en zelfs in een inspectie-app wordt rekening gehouden met zonkracht.
Zijn boodschap is helder: wat jarenlang onschuldig lijkt, buiten werken, verbranden en weer doorgaan, kan uiteindelijk grote gevolgen hebben.
Onderteken het Zonvenant: Weren, Kleren, Smeren
Het Nationaal Huidfonds roept werkgevers daarom op om actie te ondernemen. Met het Zonvenant spreken organisaties af om hun buitenwerkers actief te beschermen tegen de zon. Met eenvoudige maatregelen helpt het Nationaal Huidfonds om deze gemakkelijk toe te passen in je organisatie en zo de risico’s op huidkanker te beperken.
Wil je als werkgever direct stappen zetten?
Doe mee met het Zonvenant en ontvang een gratis welkomstpakket. Laat zien dat u uw buitenwerkers beschermt en maak zonbescherming onderdeel van uw organisatie.
Onderteken het Zonvenant hier: www.beschermdebuitenwerker.nl
De laatste week van mei staat in het teken van de Bescherm de Buitenwerker Week. In deze week is er extra aandacht voor de risico’s van werken in de zon en zetten deelnemers aan het Zonvenant zich actief in om hun medewerkers beter te beschermen. Tijdens de week zijn er verschillende acties en kortingen.
Kleine moeite, groot verschil
De zon hoort bij buitenwerk, maar bescherming is essentieel. Met meer bewustwording en eenvoudige maatregelen kan veel leed worden voorkomen. Het verhaal van Marcel maakt duidelijk wat er op het spel staat. Zijn advies is simpel en krachtig: “Wees je bewust van wat zon met je lichaam doet. Op je werk én privé. Want wat onschuldig lijkt, kan uiteindelijk grote gevolgen hebben.”
Dit artikel is tot stand gekomen in samenwerking met Nationaal Huidfonds.
