Het aantal meldingen van funderingsschade in Nederland is in de zomer en nazomer van 2026 met 280 procent gestegen ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar. Dat blijkt uit cijfers van het Kennis Centrum Aanpak Funderingsproblematiek (KCAF). Volgens het kenniscentrum bestaat er een duidelijk verband tussen langdurige droogte en het toenemende aantal meldingen van scheuren, verzakkingen en scheefstand bij woningen.
Droogte vergroot risico op funderingsschade
Het KCAF analyseerde meldingen bij het landelijke Funderingsloket en aangesloten gemeentelijke loketten en vergeleek deze met droogtecijfers van het KNMI. Daaruit blijkt dat het aantal meldingen in droge jaren sterk toeneemt, terwijl in natte jaren doorgaans minder problemen worden gemeld.
De stijging doet zich al meerdere jaren voor. In 2025 nam het aantal meldingen tussen 1 juli en 14 oktober met 276 procent toe ten opzichte van dezelfde periode in 2024. In 2026 volgde opnieuw een sterke stijging. Ook tijdens de droge zomers van 2020 en 2022 registreerde het kenniscentrum een duidelijke toename.
Neerslagtekort zet funderingen onder druk
De aanhoudende droogte heeft gevolgen voor de bodemgesteldheid en de stabiliteit van bestaande funderingen. Volgens het KNMI bereikte het landelijke neerslagtekort medio augustus 2026 een niveau van 306 millimeter. De bodem had zich op dat moment nog onvoldoende hersteld van de droge omstandigheden in 2025.
Naar schatting hebben zo’n 425.000 gebouwen nu al schade (in de vorm van scheuren of aflopende vloeren) of lopen vóór 2035 een verhoogd risico. Vooral woningen op krimpgevoelige kleigronden en gebouwen met houten paalfunderingen zijn kwetsbaar. Door uitdroging kunnen kleilagen krimpen en zettingen ontstaan. Bij houten paalfunderingen kan een langdurig lage grondwaterstand bovendien leiden tot aantasting van het funderingshout.
Funderingsproblemen vaak pas later zichtbaar
Volgens het KCAF worden de gevolgen van droogte regelmatig pas aan het einde van de zomer zichtbaar. Bewoners melden dan onder meer scheurvorming in gevels, klemmende deuren en verzakkingen.
Het kenniscentrum benadrukt dat een melding niet automatisch betekent dat daadwerkelijk funderingsschade is vastgesteld. Ook de toenemende bekendheid van het Funderingsloket kan bijdragen aan het hogere aantal meldingen.
Deltares en TNO ontwikkelen landelijk funderingsrisicomodel
Om funderingsrisico’s beter in kaart te brengen, ontwikkelen Deltares en TNO een landelijk funderingsrisicomodel. Het model combineert gegevens over bodemdaling, droogte en grondwaterstanden met gebouwkenmerken zoals funderingstype, bouwjaar, locatie en constructieve eigenschappen.
Het model krijgt een modulaire opbouw, zodat nieuwe bodemgegevens, klimaatscenario’s en monitoringsresultaten kunnen worden toegevoegd. Ook maakt het inzichtelijk waar onzekerheden bestaan, bijvoorbeeld door ontbrekende informatie over funderingstypen of schadeprocessen.
De uitkomsten moeten helpen bepalen waar monitoring, nader funderingsonderzoek of preventieve maatregelen nodig zijn. Daarbij worden verschillende schadeprocessen afzonderlijk beoordeeld, in plaats van samengebracht in één risicoscore.
