Woonbehoeftes veranderen. Huishoudens slinken de komende 20 jaar van gemiddeld 2,1 naar 1,7 personen. Deze verschuiving was voor Hodes Huisvesting een belangrijk uitgangspunt voor de ontwikkeling van de BioPlus-woning, die onlangs werd gepresenteerd ter ere van het 100-jarig bestaan. De verplaatsbare en schaalbare woning is geschikt voor starters en kleine huishoudens. Directeur Antonie ter Harmsel: “We willen er de komende vijf jaar minstens 1.500 bouwen.” Dan moet de vergunningverlening wel meezitten.
Hodes Huisvesting is opgericht in 1925 en was in de beginjaren actief in de traditionele huisvesting. In de jaren 60 kwam daar de tijdelijke huisvesting bij. Vanaf 1970 is Hodes zich gaan richten op tijdelijke huisvesting in de elementenbouw. In 1993 werd het bedrijf onderdeel van bouwbedrijf Hegeman en werd aan elementenbouw ook modulebouw toegevoegd. In de jaren daarna verwierf Hodes een stevige marktpositie in tijdelijke en semipermanente huisvesting in module- en elementenbouw.
Vanaf 2000 veranderde de markt en ontstond er behoefte aan hoogwaardige architectuur, kwaliteit en flexibiliteit. Nieuwe woonproducten werden hierop afgestemd. Hodes ontwerpt, realiseert en onderhoudt maatschappelijk vastgoed voor de markten wonen, zorgen en leren met producten als de ‘Miniwoning’, ‘Basiswoning’, ‘Pluswoning’ en ‘Zorgkamer’. De modulaire en circulaire woningen worden industrieel geassembleerd. Directeur Antonie ter Harmsel: “We verbeteren continu bouwmethodes en gebruiken duurzame grondstoffen en energiebronnen.”
Rem op de groei
Begin 2017 nam Ter Harmsel het bedrijf over van Hegeman Bouw & Infra en in 2023 nam Hodes een nieuwe productiehal van 8.000 vierkante meter in gebruik op bedrijventerrein Zenkeldamshoek in Goor. Daarna ging het hard. De productie werd met behulp van een hypermoderne assemblagelijn opgeschaald naar 20 woningen per week. Dit leek het begin van ongekende groei, maar politiek-maatschappelijke ontwikkelingen strooiden zand in de motor.
De omzet bleef de afgelopen twee jaar hangen op 40 miljoen, en de kans is groot dat het dit jaar terugzakt naar 35 miljoen doordat verkooptrajecten stokken vanwege problemen met vergunningverlening, toewijzing van locaties en aansluitingen op het stroomnet. Oorzaken waar Ter Harmsel zelf geen invloed op heeft; aanvragen zijn er genoeg. Hodes heeft voor 80 miljoen euro aan orders in de portefeuille.
Dagblad Tubantia meldde onlangs dat er een achtjarig contract klaarligt van COA (Centraal Orgaan opvang Asielzoekers) voor de bouw van asielzoekerscentra. “Zulke opdrachten worden doorgeschoven of zijn vertraagd”, zei Ter Harmsel op 22 mei tijdens de presentatie van Hodes’ nieuwste product, de BioPlus-woning.
Tijdens het feest ondertekenden Ter Harmsel en Jan-Willem van de Groep, programmaregisseur van Building Balance, de commitmentverklaring voor toepassing van biobased bouwmaterialen in deze nieuwe woning. Building Balance ondersteunt de ontwikkeling van regionale en landelijke ketens tussen boeren, industrie en bouwers. De ketens produceren natuurlijke grondstoffen die worden verwerkt tot biobased bouwmaterialen. Hoe zit dat precies? Een aantal vragen voor Antonie ter Harmsel.
Wat kunnen jonge(re) bedrijven leren van de 100 jaar ervaring van Hodes Huisvesting?
“Onze ervaring leert dat duurzaam bouwen begint met verantwoordelijkheid nemen voor mens en natuur. Jongere bedrijven kunnen van ons leren dat je met een lange adem, continue innovatie en een heldere visie écht impact kunt maken. We combineren traditioneel vakmanschap met industriële, toekomstgerichte bouwmethoden. Door altijd te blijven verbeteren én dicht bij je kernwaarden te blijven, bouw je niet alleen projecten, maar ook vertrouwen. Groot worden is niet altijd makkelijk. Soms moet je eerst verdwalen om nieuwe wegen te vinden.”
Hoe heeft deze ervaring bijgedragen aan de ontwikkeling van de BioPlus-woning?
“Dit concept is een optelsom van alles wat we geleerd hebben in de afgelopen eeuw. We weten wat wel en niet werkt, technisch, sociaal en organisatorisch. Die ervaring stelt ons in staat om doordachte keuzes te maken in ontwerp, materiaalgebruik en bouwmethodiek. Dat geldt niet alleen voor de toepassing van biobased materialen, maar ook voor het creëren van een echt comfortabele woonervaring die voelt als thuis.”
Hoe zijn de biobased materialen toegepast in deze woning?
“De woning heeft een MPG-score van 0,223 en combineert ruim 30 procent biobased materialen zoals hout, houtwol, wand- en dakisolatie en houten kozijnen met een 3D-modulaire, industriële en verregaand geautomatiseerde productiemethode. De woning past perfect binnen de toekomstige standaard voor leefomgevingen: klimaatadaptief en natuurinclusief met onder meer een mossedumdak, houten gevelbekleding, nestplekken voor vogels en vleermuizen en ondergrondse waterbuffering door infiltratiekratten.”
Huishoudens worden de komende decennia steeds kleiner. Heeft dat meegespeeld bij de ontwikkeling van deze woning?
“Zeker. Demografische verschuivingen zijn voor ons een belangrijk uitgangspunt. De BioPlus-woning is compact, efficiënt en toekomstbestendig ontworpen, waardoor deze schaalbaar en verplaatsbaar is. We hebben drie uitvoeringen. De oppervlaktes variëren van 58 tot 84 vierkante meter. Met slimme plattegronden en flexibele indelingen is de woning uitermate geschikt voor kleinere huishoudens, starters of eenpersoonshuishoudens. We bouwen eigenlijk geen kleine huizen, maar grote oplossingen voor veranderende woonbehoeftes.”
Waarom is deze woning een stap vooruit ten opzichte van eerdere producten?
“Het is onze meest biobased woning tot nu toe, met een nóg lagere ecologische voetafdruk. Denk aan houtskeletbouw, herbruikbare elementen en een modulair ontwerp dat eenvoudig aanpasbaar is in tijd en ruimte. De nadruk ligt dus op duurzaamheid, maar ook op woonkwaliteit, daglicht, akoestiek, comfort en beleving. Dit is een volwaardig alternatief voor de traditionele bouw, maar dan wel industrieel vervaardigd. Ook onze andere woningen willen we straks omzetten naar biowoningen.”
Wat zijn de streefcijfers?
“Die vraag stel je in turbulente tijden met een troebel zicht op de toekomst. We hebben in ieder geval de ambitie om honderden woningen te realiseren. Niet alleen voor gemeenten en woningcorporaties, maar ook in coöperatieve woonvormen en tijdelijke transformaties. Ons streefdoel is om de komende vijf jaar minimaal 1.500 BioPlus-woningen te bouwen. Daarmee dragen we concreet bij aan het oplossen van de woningnood en het verduurzamen van de woningvoorraad.”
Voor welke locaties en doelgroepen is deze woning geschikt?
“De woning past zowel binnen stedelijke verdichting als in uitbreidingslocaties en dorpskernen. Doelgroepen zijn starters, alleenstaanden, ouderen, statushouders en mensen die tijdelijk een woning zoeken zonder concessies te willen doen aan de kwaliteit. Dankzij het modulaire karakter kan de woning makkelijk worden aangepast aan verschillende woonvormen en leefstijlen. De woning valt binnen de marktstandaard PMC 4 en is geoptimaliseerd voor betaalbare woningbouw, waarbij hoge kwaliteit, snelheid van realisatie en duurzaamheid centraal staan. Ideaal voor woningcorporaties en gemeenten die willen inspelen op de groeiende vraag naar sociale of betaalbare huur. Maar ook voor ontwikkelaars die snel betaalbaar woningen willen realiseren voor de koopsector.”
De woning bevordert sociale cohesie. Kun je daar iets meer over vertellen?
“Wij geloven dat huisvesting uit meer bestaat dan stenen. Deze woning kan worden geplaatst in collectieve woonconcepten, met gedeelde buitenruimtes of voorzieningen die ontmoetingen tussen mensen stimuleren. Door in clusters te bouwen rond bijvoorbeeld een binnentuin of gezamenlijke voorziening, ontstaan informele netwerken en buurtschappen die sociale verbinding bevorderen.”
Hoe is de woning afgewerkt?
“De gevel is circulair en biobased afgewerkt. Er is keuze uit keramische gevelstenen en houten gevelbekleding voor een natuurlijke uitstraling, met houten buitenkozijnen en zonwerende triple beglazing. De woning heeft standaard een keuken van Bruynzeel. Wanden en vloerafwerking zijn circulair toepasbaar, met keuze uit drie interieurstijlen. De badkamer is volledig betegeld met keramische tegels van Mosa, voorzien van een Grohe thermostaatkraan en mengkraan en Geberit wastafel. Plafondafwerking is standaard wit geschilderd en wanden zijn behangklaar. Optioneel is een volledig woonklare oplevering mogelijk, inclusief PVC-vloerafwerking en verhoogde plinten.”
Wat is de prijs?
“Prijzen beginnen bij 150.000 euro exclusief btw. De exacte prijs hangt af van de projectomvang, de projectlocatie en de gewenste afwerking, waarbij je moet weten dat we deze woningen bewust ontwikkelen binnen de kaders van betaalbare woningbouw. Bijvoorbeeld voor middenhuur of woningen onder de sociale huurgrens. Dankzij onze industriële bouwmethode kunnen we de kosten laag houden zonder concessies te doen aan de kwaliteit, duurzaamheid en comfort.”
